Sương Nguyệt Minh
Thứ Năm, 21 tháng 12, 2017
Thứ Tư, 20 tháng 12, 2017
Thứ Ba, 19 tháng 12, 2017
Bài học từ bi kịch Lysenko
|
Nếu
không có sự hậu thuẫn của Stalin và tiếp đó là Khrushchev, nói
rộng hơn là Đảng Cộng sản Liên Xô thì đã không có cái gọi là "bi kịch
Lysenko". Ở Việt Nam cũng vậy, chỉ trong mươi năm qua, đã có hàng trăm,
hàng ngàn người "bị bỏ tù, sa thải hay bị giết chỉ vì chống lại quan
điểm" của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Bauxite Việt Nam
|
Chúng ta, những người làm khoa học, tin rằng
khoa học không bao giờ nói dối và sự thật sẽ luôn chiến thắng. Tuy nhiên, đôi
khi nó có thể cần rất nhiều thời gian.
Trong hơn 30 năm, từ thập
niên 30 tới 60 của thế kỉ 20, nhờ vào sự hậu thuẫn của Stalin và tiếp đó là
Khrushchev, Lysenko đã áp đặt quan điểm sai lầm của ông ta về di truyền học lên
nền sinh học Liên Xô. Bản thân Stalin khi đó cũng rất thích thú và tán dương
quan điểm của Lysenko, cho rằng những phẩm chất có được do sự đào luyện hoàn
toàn có thể được truyền lại cho các thế hệ mai sau. Quan điểm này rất phù hợp ý
thức hệ Soviet khi ấy, nhắm tới xây dựng một hình mẫu con người lí tưởng mới.
Lợi dụng đặc quyền của mình, Lysenko loại bỏ tất cả các nhà khoa học khác quan
điểm với ông ta, đúng vào thời kì nở rộ ngành di truyền học trên thế giới. Từ
nửa sau những năm 1930, đã có rất nhiều nhà di truyền học Soviet bị giết hại
hay lưu đày tới những trại lao động cải tạo. Năm 1948, nhiều nhà di truyền học
bị Lysenko kết tội "ngụy khoa học tiểu tư sản" và tất cả đều bị sa
thải. Tổng cộng có tới 3.000 nhà sinh học đã bị bỏ tù, sa thải hay bị giết chỉ
vì chống lại quan điểm của Lysenko. Phải tới năm 1962, ba nhà vật lí Soviet nổi
tiếng là Ginzburg, Kapitsa và Zel’dovich mới có cơ hội công khai chỉ ra những
sai lầm trong lí thuyết của Lysenko và sự bịp bợm của ông ta. Năm 1964,
Sakharov tuyên bố trước Viện Hàn lâm khoa học Liên Xô rằng Lysenko "phải
chịu trách nhiệm cho sự tụt hậu đáng hổ thẹn của nền sinh học Soviet, đặc biệt
trong lĩnh vực di truyền học, bởi hành vi phổ biến những quan điểm ngụy khoa
học, bởi sự phiêu lưu không căn cứ của ông ta, khiến cho nền học thuật bị xói
mòn, và cho sự lăng mạ, sa thải, bắt giữ, thậm chí cái chết của rất nhiều những
nhà khoa học chân chính".
Bằng cách nào người ta có thể che giấu sự thật
trong vài thập kỉ trước sự chứng kiến của cả một cộng đồng các nhà khoa học đầy
năng lực như vậy? Tôi từng trao đổi về điều này với một số nhà khoa học Liên
Xô. Họ giải thích đó là hậu quả của một thời kì mà môi trường học thuật đầy sự
nghi kị cùng với chính sách hạn chế tự do tư tưởng cực đoan và phi lí. Nhiều
nhà khoa học đã an phận thủ thường, không dám lên tiếng. Họ biết rằng nếu lên
tiếng thì chẳng những không giúp gì cho việc bảo vệ sự thật mà còn tự chuốc lấy
nguy hiểm cho sự nghiệp, thậm chí cả tính mạng. Còn những nhà quản lí vì sợ hãi
cấp trên thường tỏ ra cực đoan hơn mức cần thiết. Họ không hề phân biệt giữa
những người có mục đích chống đối chính quyền với những người lên tiếng vì sự
tiến bộ của đất nước. Chính điều đó đã dẫn tới nạn chảy máu chất xám trong giới
trí thức Liên Xô, một tổn thất nghiêm trọng đối với chế độ.
Ngày nay, thật khó hình dung một kịch bản tương
tự có thể xảy ra bởi hiển nhiên nó đi ngược lại lợi ích của khoa học cũng như
quốc gia. Internet và những nền tảng công nghệ khác cho phép mỗi chúng ta có
khả năng tiếp cận dễ dàng và tức thời với rất nhiều thông tin, khiến việc che
giấu sự thật là điều hầu như bất khả thi.
Thứ Hai, 18 tháng 12, 2017
500 - CHÂN DUNG ( HỖN DANH ) NHÀ THƠ VIỆT ĐƯƠNG ĐẠI
( Kỳ 2 : Tiếp theo và hết )
Đỗ Hoàng
CHÂN DUNG THƠ VIỆT ĐƯƠNG ĐẠI (Phần X)
243 – Võ Thanh An ẩn tiếng tăm
Nhưng Bờm đã sống nghìn năm nay rồi!
244 – Trần Thị Thắng ôi than ôi!
Một thời đạn lửa nung vôi còn gì?
245 – Đường tàu, cỏ má Anh Chi
Nhìn rau gắp thịt còn gì văn chương!
246 – Núi non lãng đãng mờ sương
Bế Thành Long nét khác thường thi nhân
247 – Bàn Tài Đoàn lắm phong trần
Muối Cụ Hồ thấm mặn dần bản buôn
248 – Nông Quốc Chấn giữ cội nguồn
Châu huyện đổi mới nỗi buồn sẽ tan!
249 – Mai Châu mây trắng đỉnh ngàn
Lò Cao Nhum nổi giữa là sương xanh!
250 – Sinh dòng sông nước ngọt lành
Bế Kiến Quốc chút lòng thành cho ta
251– Tiếng suối trong – Tiếng hát xa
Trăng lồng thi tứ tài ba Cụ Hồ!
252 – Chà Và lãng đãng nơi mô?
Sóng Hồng thương phận dạt xô Chu Thần!
253 – Chết đường lạnh lẻo tấm thân
Phương Xích Lô chở tử thần nuôi thơ!
254 - Xích Bích khuất nẻo bến bờ
Hoa bí vàng được tôn thờ tim yêu!
255 – Lê Đình Ty đời phiêu diêu
Xác xơ thơ phú cũng liều như ai!
256 – Trần Huyền Trang vượt đường dài
Núi non Bình Định gánh vai với người!
257 – Từng chữ khó nhọc ngược xuôi
Trần Quốc Thực suốt một đời cho thơ!
258 – Dương Kiều Minh cũng ất ơ
Đại ngôn, khẩu hiệu bến bờ nào neo?
259 – Hà Huy Hoàng không bọt bèo
Quê mình, mình cứ hát theo giọng mình!
260 – Hồ Zếnh một đời phiêu linh
Chiều châm điếu thuốc cho tình thêm men
261 – Nghiêng chai lặng lẽ say mèn
Trịnh Thanh Sơn níu sợi bền thơ văn!
262 – Nguyễn Khắc Thạch mất tiếng tăm
Một bờ, một cánh lặn nằm nơi nao?
263 – Sân trường tiếng trẻ lao xao
Đông Hà cũng lịm chốn nào trông mong?
264 - Xuân Miễn từ biệt miền Đông
Bao cô bộ đội không chồng mà ngoan!
265 – Xuân Sách cũng loại siêu phàm
Văn thơ quỷ quái nhưng toàn lời hay!
Hà Nội 22 – 4 -2017
Nhưng Bờm đã sống nghìn năm nay rồi!
244 – Trần Thị Thắng ôi than ôi!
Một thời đạn lửa nung vôi còn gì?
245 – Đường tàu, cỏ má Anh Chi
Nhìn rau gắp thịt còn gì văn chương!
246 – Núi non lãng đãng mờ sương
Bế Thành Long nét khác thường thi nhân
247 – Bàn Tài Đoàn lắm phong trần
Muối Cụ Hồ thấm mặn dần bản buôn
248 – Nông Quốc Chấn giữ cội nguồn
Châu huyện đổi mới nỗi buồn sẽ tan!
249 – Mai Châu mây trắng đỉnh ngàn
Lò Cao Nhum nổi giữa là sương xanh!
250 – Sinh dòng sông nước ngọt lành
Bế Kiến Quốc chút lòng thành cho ta
251– Tiếng suối trong – Tiếng hát xa
Trăng lồng thi tứ tài ba Cụ Hồ!
252 – Chà Và lãng đãng nơi mô?
Sóng Hồng thương phận dạt xô Chu Thần!
253 – Chết đường lạnh lẻo tấm thân
Phương Xích Lô chở tử thần nuôi thơ!
254 - Xích Bích khuất nẻo bến bờ
Hoa bí vàng được tôn thờ tim yêu!
255 – Lê Đình Ty đời phiêu diêu
Xác xơ thơ phú cũng liều như ai!
256 – Trần Huyền Trang vượt đường dài
Núi non Bình Định gánh vai với người!
257 – Từng chữ khó nhọc ngược xuôi
Trần Quốc Thực suốt một đời cho thơ!
258 – Dương Kiều Minh cũng ất ơ
Đại ngôn, khẩu hiệu bến bờ nào neo?
259 – Hà Huy Hoàng không bọt bèo
Quê mình, mình cứ hát theo giọng mình!
260 – Hồ Zếnh một đời phiêu linh
Chiều châm điếu thuốc cho tình thêm men
261 – Nghiêng chai lặng lẽ say mèn
Trịnh Thanh Sơn níu sợi bền thơ văn!
262 – Nguyễn Khắc Thạch mất tiếng tăm
Một bờ, một cánh lặn nằm nơi nao?
263 – Sân trường tiếng trẻ lao xao
Đông Hà cũng lịm chốn nào trông mong?
264 - Xuân Miễn từ biệt miền Đông
Bao cô bộ đội không chồng mà ngoan!
265 – Xuân Sách cũng loại siêu phàm
Văn thơ quỷ quái nhưng toàn lời hay!
Hà Nội 22 – 4 -2017
500 - CHÂN DUNG ( HỖN DANH ) NHÀ THƠ VIỆT ĐƯƠNG ĐẠI
( Kỳ 1 )
Đỗ Hoàng
(Phần I phóng tác Nguyễn
Hiếu)
1- Hữu Thỉnh chẳng còn bài nào,
Xe tăng vấp phải tường rào thi ca!
2- Chế Lan Viên quá tài ba
Cách tân, truyền thống thật là tuyệt luân!
3- Phùng Cung chịu bao phong trần
Để thơ ca Việt đến gần Trời cao!
4- Cũng nên nhắc bác Nguyễn Bao
Cùng em Định Hải đã vào văn chương!
5- Phùng Quán tính cách khác thường
Lưu danh sử sách cũng đương luận bàn!
6- Lê Đạt là bậc siêu phàm
Công an đặt bục phải mang suốt đời!
7- Hoàng Trung Thông chỉ mấy nhời,
Bên ta cũng thích, bên người cũng ưa!
8 - Trần Dần chẳng phải tay vừa
Nô ben cầm chắc ngàn xưa ai tày!
9- Nguyễn Hữu Đang sánh trời mây,
Mặc cho hỗn thế đọa đày nhân gian!
10 - Hoàng Cầm tình ái đa mang
Tài thơ số một trên toàn Đông Dương!
11 - Lưu Trọng Lư không tầm thường
Tiếng Thu là đủ khơi nguồn nghìn thu.
12 - Nhạt nhàn văn xuôi Đỗ Chu
Nhảy qua thơ phú làm ngu thi đàn!
13 - Buồn cho anh Vũ Từ Trang
Buôn gỗ sung sướng lại quàng qua thơ.
14 - Mai Phương chẳng có mộng mơ
Ngợi ca chủ mỏ đem tơ đổi tiền!
15 - Phạm Tiến Duật cổ động viên
Để cho máu lính dính liền chân mây!
16 - Lê Thanh Nghị dân trai cày
Phê bình, thơ phú đã bay lên trời!
17 - Hoàng Nhuận Cầm đáng bôi vôi
Coi cuộc đánh đấm như chơi chắt chuyền!
18 - Thơ vờ vịt Nguyễn Khoa Điềm
Nên đưa tất cả búa liềm lại phang!
19 - Hương thầm Phan Thị Thanh Nhàn
Xóm đê nhìn lại chỉ toàn cỏ rau!
20 - Trúc Thông đau chữ, đau câu
Bờ sông vẫn gió từ lâu nhạt nhèo!
21 - Nguyễn Quang Thiều đã phăng teo
Sính chơi Vô lối, cố đeo làm gì!
22 - Mai Văn Phấn cũng bỏ đi
Sở Đoan, Thuế vụ thư thi ai màng!
Xe tăng vấp phải tường rào thi ca!
2- Chế Lan Viên quá tài ba
Cách tân, truyền thống thật là tuyệt luân!
3- Phùng Cung chịu bao phong trần
Để thơ ca Việt đến gần Trời cao!
4- Cũng nên nhắc bác Nguyễn Bao
Cùng em Định Hải đã vào văn chương!
5- Phùng Quán tính cách khác thường
Lưu danh sử sách cũng đương luận bàn!
6- Lê Đạt là bậc siêu phàm
Công an đặt bục phải mang suốt đời!
7- Hoàng Trung Thông chỉ mấy nhời,
Bên ta cũng thích, bên người cũng ưa!
8 - Trần Dần chẳng phải tay vừa
Nô ben cầm chắc ngàn xưa ai tày!
9- Nguyễn Hữu Đang sánh trời mây,
Mặc cho hỗn thế đọa đày nhân gian!
10 - Hoàng Cầm tình ái đa mang
Tài thơ số một trên toàn Đông Dương!
11 - Lưu Trọng Lư không tầm thường
Tiếng Thu là đủ khơi nguồn nghìn thu.
12 - Nhạt nhàn văn xuôi Đỗ Chu
Nhảy qua thơ phú làm ngu thi đàn!
13 - Buồn cho anh Vũ Từ Trang
Buôn gỗ sung sướng lại quàng qua thơ.
14 - Mai Phương chẳng có mộng mơ
Ngợi ca chủ mỏ đem tơ đổi tiền!
15 - Phạm Tiến Duật cổ động viên
Để cho máu lính dính liền chân mây!
16 - Lê Thanh Nghị dân trai cày
Phê bình, thơ phú đã bay lên trời!
17 - Hoàng Nhuận Cầm đáng bôi vôi
Coi cuộc đánh đấm như chơi chắt chuyền!
18 - Thơ vờ vịt Nguyễn Khoa Điềm
Nên đưa tất cả búa liềm lại phang!
19 - Hương thầm Phan Thị Thanh Nhàn
Xóm đê nhìn lại chỉ toàn cỏ rau!
20 - Trúc Thông đau chữ, đau câu
Bờ sông vẫn gió từ lâu nhạt nhèo!
21 - Nguyễn Quang Thiều đã phăng teo
Sính chơi Vô lối, cố đeo làm gì!
22 - Mai Văn Phấn cũng bỏ đi
Sở Đoan, Thuế vụ thư thi ai màng!
23 - Gắng gượng lắm Hồng Thanh Quang,
Hang hùm, nọc rắn rán rang huê tình!
24 - Nguyễn Trọng Tạo tỉnh tình tinh
Nhạc thì một phách, thơ đinh đóng hòm!
25 - Nguyễn Đình Chính vượt đạn bom,
Đi tìm lửa khéo bị chơm ổ gà
26 - Trần Trương đừng nhắc tên ra,
Kẻo mà xấu hổ thơ ca nước mình!
27 - In sa ra - gã Chăm tinh
Tiếng Việt nói ngọng còn bình thi thư!
Hang hùm, nọc rắn rán rang huê tình!
24 - Nguyễn Trọng Tạo tỉnh tình tinh
Nhạc thì một phách, thơ đinh đóng hòm!
25 - Nguyễn Đình Chính vượt đạn bom,
Đi tìm lửa khéo bị chơm ổ gà
26 - Trần Trương đừng nhắc tên ra,
Kẻo mà xấu hổ thơ ca nước mình!
27 - In sa ra - gã Chăm tinh
Tiếng Việt nói ngọng còn bình thi thư!
Hà Nội ngày 16 – 7 –
2012
Thứ Hai, 20 tháng 11, 2017
Trách nhiệm chính trong việc làm chết lâm sàng nền giáo dục
Gần đây Nguyễn Thượng Long, một nhà giáo, viết
loạt bài "Nghề cao quý đã chết lâm sàng" trình bày sự
ngắc ngoải của nền giáo dục Việt Nam. Sau khi nêu ra và phân tích nhiều hiện
trạng đau lòng, Nguyễn Thượng Long viết: "Có hợp lí không khi quy hết trách
nhiệm làm hư hỏng thế hệ trẻ cho ngành GD - ĐT? Câu hỏi này nằm ngoài phạm vi
bài viết của tác giả". Tôi thông cảm với thày Long. Thày biết
trong việc này, ngành GD - ĐT vừa là nạn nhân vừa là thủ phạm, còn trách nhiệm
chính ở cao hơn, có thể thày biết, nhưng chưa có dịp nói ra. Tôi xin tiếp lời.
Trước đây, tôi đã có nhiều bài báo và thư gửi
Quốc hội cũng như Bộ Giáo dục về các vấn đề giáo dục. Chỉ xin nhắc lại vài ý.
Trong thư gửi Quốc hội vào tháng 3-2010 tôi nêu
6 nguyên nhân làm GD xuống cấp và đề nghị 6 biện pháp để chấn hưng. Xin nêu lại
2 nguyên nhân đầu tiên là: 1- Sự quá duy ý chí của lãnh đạo cấp nhà nước trong
việc phát triển GD; 2- Nhà nước và Quốc hội cử nhầm người kém tài năng làm Bộ
trưởng GD.
Trong thư gửi Quốc hội vào
tháng 6-2014, tôi viết "Đổi mới toàn diện GD là việc chưa thể thực
hiện" vì không thể tách GD ra khỏi nền tảng xã hội tràn ngập các tệ nạn.
Trong một thể chế độc tài toàn trị đầy rẫy tham nhũng, nạn mua quan bán chức là
quá phổ biến, nền GD chỉ có thể sửa chữa một số sai lầm, làm một số giải pháp
tình thế. Nếu chưa có cải cách về thể chế để dẹp bỏ tham nhũng và kiến lập nền
dân chủ thực sự mà cứ cố đổi mới toàn diện GD thì chỉ tiêu tốn thời gian, sức
lực và tiền của để thay các sai lầm này bằng các sai lầm khác mà thôi.
Trong bài "Bàn về triết lí GD" (tháng
12-2016), tôi viết rằng nền GD Việt Nam đi chệch hướng là vì bị chính trị hóa,
bị dùng để phục vụ cho ý thức hệ của Đảng Cộng sản, nhằm đào tạo ra những người
chủ yếu chỉ biết thừa hành sự lãnh đạo của đảng. Vậy để cứu nền GD thì trước
hết cần thoát li chính trị, đưa GD trở về với nhân văn và khoa học.
Thứ Ba, 24 tháng 10, 2017
Chủ Nhật, 22 tháng 10, 2017
Chủ Nhật, 1 tháng 10, 2017
MỪNG ĐẠI THỌ LẦN THỨ 102 LÃO TƯỚNG NGUYỄN TRỌNG VĨNH!
-Nguyễn Đăng Quang-
Hôm nay kỷ niệm ngày sinh Lão tướng
Nguyễn Trọng Vĩnh. Cụ sinh ngày 1/10/1916, tuổi Bính Thìn. Theo cách tính của
người Á Đông và người Việt Nam ta thì cụ bắt đầu bước sang tuổi thứ 102, một mốc
tuổi đại, đại thọ, rất ít cụ đạt được xưa nay! So với cách đây 2 năm khi cụ 100
tuổi, năm nay sức khỏe cụ đã giảm sút khá nhiều. Đi lại yếu hơn trước, trí nhớ
kém đi, hay quên những việc mới xảy ra, nhưng ai nhắc lại cụ lại nhớ ra ngay. Tuy
vậy, cụ vẫn duy trì được một tư duy tuyệt vời, ít người sánh kịp. Phòng ngủ của
cụ nay phải chuyển từ tầng 2 xuống tầng 1 để tiện tiếp khách và đỡ phải lên xuống
cầu thang hàng ngày! Buổi sáng cụ thường tập thể dục nhẹ ở sân vườn. Hàng ngày
cụ theo dõi tình hình trong nước và thế giới qua 2 bản tin thời sự 12 giờ trưa
và 19 giờ tối của VTV1, nhưng chủ yếu là cụ đọc đều đặn Bản tin A của Bộ Ngoại
giao gửi đến hàng ngày.
Có thể nói cụ là một nhà cách mạng
lão thành quý hiếm và rất đáng kính! Cụ tham gia hoạt động cách mạng chống Pháp
từ rất sớm và gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1939 khi mới 23 tuổi. Là một
trong những cán bộ quân đội được phong hàm Thiếu tướng khi còn rất trẻ (43 tuổi),
đến nay cụ là sỹ quan cấp tướng có thâm niên lâu nhất trong quân đội hiện nay (58
năm mang hàm Thiếu tướng), và là tướng lĩnh duy nhất do Chủ tịch Hồ Chí Minh trực
tiếp tấn phong (1959) hiện còn sống cho đến thời điểm này! Cụ tham gia Ban Chấp
hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam trong 16 năm (từ 1960 đến 1976) khi được
bầu là Ủy viên Trung ương dư khuyết tại Đại hội Toàn quốc lần thứ III của ĐLĐVN
năm 1960. Sau khi được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương, cụ được chỉ định làm
Phó Trưởng ban thứ nhất Ban Tổ chức Trung ương. Nhưng vì giữa cụ và Trưởng ban Lê
Đức Thọ, ngoài tính khí khác hẳn nhau, giữa 2 người thường xuyên có bất đồng
quan điểm về công tác bố trí, sử dụng và đề bạt cán bộ, nên cụ chỉ “trụ” được ở
đây trên 6 tháng trước khi được điều chuyển về làm Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa. Có
lẽ cho đến nay, ĐCSVN chưa có ai làm Bí thư Tỉnh ủy ba lần ở 3 tỉnh khác nhau
như Lão tướng Nguyễn Trọng Vĩnh (là Thái Bình, Vĩnh Yên và Thanh Hóa).
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)















